Znaczki Armenia

Po rozpadzie Związku Radzieckiego młoda poczta ormiańska sięgnęła po motyw, który szybko stał się jej znakiem rozpoznawczym: górę Ararat, widoczną na wielu znaczkach wydawanych od 1992 roku, choć sam szczyt od dawna leży poza granicami współczesnej Armenii.

Od nadruków Pierwszej Republiki do symboli niepodległości

Zanim Armenia weszła w skład Związku Radzieckiego, przez krótki okres w latach 1918–1920 istniała Pierwsza Republika Armenii, która zdążyła wydać własne znaczki pocztowe Armenii – w większości powstałe przez nadruki na zapasach znaczków rosyjskich, co dziś czyni ten burzliwy epizod odrębnym, wymagającym specjalizacji rozdziałem filatelistyki tego regionu. Repertuar tamtych nadruków, obejmujący liczne odmiany koloru i układu napisu, bywa przedmiotem osobnych opracowań specjalistycznych, a przy niektórych wariantach kolekcjonerzy muszą liczyć się z ryzykiem falsyfikatów, co dodatkowo podnosi wartość dobrze udokumentowanego pochodzenia egzemplarza. Przez kolejne siedem dekad korespondencję na terenie republiki obsługiwały ogólnozwiązkowe znaczki radzieckie, wśród których pojawiały się też wydania tematyczne poświęcone jezioru Sewan czy Erywaniowi. Dopiero odzyskanie niepodległości w 1991 roku pozwoliło na uruchomienie własnej, w pełni samodzielnej emisji, początkowo skromnej technicznie ze względu na trudności gospodarcze pierwszych lat transformacji, później coraz bardziej dopracowanej graficznie.

Kolekcjonerów przyciągają przede wszystkim znaczki ormiańskie nawiązujące do chaczkarów, czyli kamiennych krzyży zdobionych misternym ornamentem, oraz serie rocznicowe poświęcone ormiańskiemu alfabetowi, którego stworzenie w starożytności upamiętniano na kilku niezależnych emisjach. Popularne są też wydania ukazujące katedrę w Eczmiadzynie, jedną z najstarszych świątyń chrześcijańskich świata, a wśród zbieraczy tematycznych – znaczki nawiązujące do historii dawnego Królestwa Armenii. Osobną grupę stanowią wspólne emisje przygotowywane razem z pocztami innych krajów, popularne wśród kolekcjonerów śledzących więzi Armenii z ormiańską diasporą rozsianą po świecie. W katalogu Michel emisje ormiańskie od 1992 roku tworzą już osobny, obszerny dział, co ułatwia porządkowanie kolekcji według rocznika wydania.

Wczesne znaczki z pierwszych lat niepodległości, drukowane niekiedy na skromniejszym papierze i w mniejszych nakładach, bywają dziś trudniejsze do znalezienia w stanie idealnym niż nowsze, starannie przygotowane wydania okolicznościowe. Przy kompletowaniu zbioru warto rozróżniać znaczki czyste od stemplowanych – w przypadku młodej filatelistyki ormiańskiej to właśnie egzemplarze z autentycznym obiegiem pocztowym bywają rzadsze niż czyste arkusiki trafiające prosto do kolekcjonerów.

Ta podstrona pozwala prześledzić rozwój znaczków Armenii od pierwszych, niepewnych lat po odzyskaniu niepodległości po dzisiejsze, dopracowane serie tematyczne, cenne dla każdego, kto buduje kolekcję poświęconą filatelistyce Kaukazu.